Przejdź do treści

Ewangelia według św. Mateusza 12 — Pan szabatu, Sługa Pański, Belzebub i znak Jonasza

Mt 12 — w 60 sekund

Mt 12 jest rozdziałem narastającego konfliktu.

Jezus wciąż:

  • naucza,
  • uzdrawia,
  • uwalnia ludzi.

Ale reakcje stają się coraz ostrzejsze.

Najpierw pojawia się spór o szabat.

Uczniowie Jezusa zrywają kłosy, ponieważ są głodni.

Faryzeusze zarzucają im naruszenie szabatu.

Jezus odpowiada, odwołując się do:

  • Dawida,
  • kapłanów,
  • świątyni,
  • proroka Ozeasza.

I wypowiada bardzo mocne zdanie:

„Syn Człowieczy jest Panem szabatu”.

Potem w szabat uzdrawia człowieka z uschłą ręką.

Pokazuje, że święty dzień nie może być używany przeciwko człowiekowi.

Miłosierdzie jest zgodne z prawdziwym sensem szabatu.

Konflikt jednak narasta.

Faryzeusze zaczynają rozważać zgładzenie Jezusa.

Mateusz odpowiada na pytanie:

Jakim Mesjaszem jest Jezus?

Cytuje wielki tekst Izajasza o Słudze Pańskim:

  • łagodnym,
  • nienarzucającym się,
  • niełamiącym trzciny nadłamanej,
  • niosącym nadzieję narodom.

Potem Jezus uwalnia człowieka opętanego.

Tłumy pytają:

„Czyż nie jest On Synem Dawida?”

Faryzeusze odpowiadają oskarżeniem:

„Wypędza demony mocą Belzebuba”.

Jezus pokazuje absurd tej logiki:

gdyby szatan wypędzał szatana, niszczyłby własne królestwo.

I właśnie tutaj pojawia się trudny fragment o:

grzechu przeciw Duchowi Świętemu.

Nie chodzi o przypadkowe przekleństwo ani o grzech, którego Bóg „nie chce” przebaczyć.

Chodzi o radykalne zamknięcie się na prawdę i miłosierdzie Boga — aż do nazywania dobra złem.

Potem uczeni domagają się znaku.

Jezus mówi o:

znaku Jonasza.

Zapowiada swoją śmierć i zmartwychwstanie.

Rozdział kończy się sceną z matką i braćmi Jezusa.

Jezus wskazuje na uczniów i mówi, że Jego prawdziwą rodziną są ci, którzy:

pełnią wolę Ojca.

Mt 12 pyta więc:

Co zrobię z Jezusem, kiedy Jego działanie nie pasuje do mojego religijnego schematu?


Co wydarzyło się wcześniej?

Mt 11 zakończył się zaproszeniem:

„Przyjdźcie do Mnie wszyscy utrudzeni i obciążeni”.

Jezus mówił:

  • o swoim jarzmie,
  • o odpoczynku,
  • o cichości,
  • o pokorze.

I właśnie teraz, na początku Mt 12, pojawia się spór o:

szabat — dzień odpoczynku.

To bardzo znaczące zestawienie.

Jezus nie tylko mówi:

„dam wam odpoczynek”.

Teraz pokazuje:

czym naprawdę jest święty odpoczynek według Boga.


Podział Mt 12

Mt 12,1–8

Uczniowie zrywają kłosy w szabat. Jezus jako Pan szabatu.

Mt 12,9–14

Uzdrowienie człowieka z uschłą ręką w szabat.

Mt 12,15–21

Jezus jako Sługa Pański z Izajasza.

Mt 12,22–30

Uwolnienie opętanego i oskarżenie o działanie mocą Belzebuba.

Mt 12,31–37

Grzech przeciw Duchowi Świętemu, drzewo i owoce, odpowiedzialność za słowa.

Mt 12,38–42

Żądanie znaku i znak Jonasza.

Mt 12,43–45

Powrót ducha nieczystego i puste mieszkanie.

Mt 12,46–50

Matka i bracia Jezusa — kto naprawdę należy do Jego rodziny?


Mt 12 — na język ludzki

Uczniowie są głodni.

Zrywają kilka kłosów.

Problem nie polega na kradzieży.

Prawo pozwalało przechodniowi zerwać coś ręką z cudzego pola.

Problemem jest:

szabat.

Niektórzy religijni przeciwnicy Jezusa uznają zrywanie kłosów za rodzaj pracy.

Jezus odpowiada:

„Jeśli wasza interpretacja świętego dnia nie widzi głodnego człowieka, coś poszło nie tak”.

Przywołuje Dawida, kapłanów i Ozeasza:

„Miłosierdzia chcę, nie ofiary”.

Za chwilę w synagodze spotyka człowieka z niesprawną ręką.

Pytanie brzmi:

„Czy wolno uzdrawiać w szabat?”

Jezus w praktyce odpowiada:

„Czy naprawdę uważacie, że świętowanie Boga może wymagać odmowy dobra człowiekowi?”

Uzdrawia go.

A przeciwnicy zaczynają planować śmierć Jezusa.

To jest ironia rozdziału:

Jezus w szabat przywraca życie, a oni w szabat planują śmierć.

Potem oskarżają Go jeszcze mocniej.

Kiedy uwalnia człowieka spod działania zła, mówią:

„To sam diabeł daje Mu moc”.

Jezus ostrzega, że człowiek może tak zatwardzić serce, że zacznie świadomie nazywać Boże działanie działaniem zła.

To właśnie jest kontekst grzechu przeciw Duchowi Świętemu.

Na końcu Jezus mówi:

Nie wystarczy należeć do mnie biologicznie, społecznie ani z nazwy.

Prawdziwa bliskość z Nim wyraża się w:

pełnieniu woli Ojca.


1. „W owym czasie Jezus przechodził w szabat wśród zbóż”

Szabat był jednym z najważniejszych znaków przymierza Izraela z Bogiem.

Nie był drobiazgiem.

Jego korzenie znajdują się w:

  • stworzeniu — Rdz 2,
  • Dekalogu — Wj 20,
  • wyzwoleniu z Egiptu — Pwt 5.

Szabat przypominał:

świat nie należy do ludzkiej pracy — należy do Boga.


2. Szabat jako dar

Łatwo przedstawić szabat wyłącznie jako zbiór zakazów.

Biblia widzi go głębiej.

To dzień:

  • Boga,
  • odpoczynku,
  • wolności,
  • pamięci o stworzeniu,
  • pamięci o wyzwoleniu.

Niewolnik musi pracować bez końca.

Człowiek wyzwolony może odpocząć.


3. Dlaczego uczniowie zrywają kłosy?

Są głodni.

Prawo w Pwt 23 pozwalało człowiekowi przechodzącemu przez cudze zboże zerwać kłosy ręką.

Nie wolno było natomiast używać sierpa do zbioru cudzego plonu.

Dlatego problem nie dotyczy własności.

Dotyczy klasyfikacji czynności jako pracy w szabat.


4. Czy Biblia dokładnie zakazywała zrywania pojedynczych kłosów w szabat?

Tora zakazuje pracy w szabat, ale szczegółowe określanie, co dokładnie jest „pracą”, wymagało interpretacji.

W tradycji żydowskiej rozwijano bardzo szczegółowe zasady.

Spór dotyczy więc:

interpretacji przykazania.


5. Nie każda religijna dyskusja jest walką „Jezus kontra źli Żydzi”

To trzeba powiedzieć jasno.

Jezus, uczniowie i faryzeusze należą do świata judaizmu.

Spór o szabat jest:

wewnątrzżydowskim sporem o właściwe rozumienie Tory.

Nie wolno używać Mt 12 jako argumentu antyjudaistycznego.


6. Dawid i chleby pokładne

Jezus przywołuje 1 Sm 21.

Dawid i jego ludzie byli głodni.

Spożyli chleby związane z sanktuarium, normalnie przeznaczone dla kapłanów.

Dlaczego Jezus przywołuje tę historię?

Bo pokazuje:

ludzkie życie i rzeczywista potrzeba mają znaczenie w interpretacji przepisów świętych.


7. Czy Jezus mówi, że przepisy są nieważne?

Nie.

Nie mówi:

„Prawo mnie nie obchodzi”.

Argumentuje z Pisma.

To ważne.

Jego interpretacja nie polega na wyrzuceniu Tory.

Polega na pokazaniu:

hierarchii wartości wewnątrz Bożego objawienia.


8. Kapłani „naruszają” szabat w świątyni

Kapłani wykonywali w szabat czynności kultowe.

Formalnie była to praca.

A jednak była związana z prawidłowym kultem Boga.

Jezus pokazuje:

samo wykonanie czynności nie przesądza jeszcze, czy szabat został złamany.

Liczy się sens i kontekst.


9. „Tu jest coś większego niż świątynia”

To niezwykle mocne zdanie.

Świątynia jerozolimska była centrum kultu Izraela.

Jezus mówi:

„Tu jest coś większego”.

Czyli kieruje uwagę na siebie.

To kolejny tekst, w którym pytanie o interpretację Prawa prowadzi do pytania:

kim jest Jezus?


10. „Miłosierdzia chcę, nie ofiary”

Jezus ponownie cytuje Oz 6,6.

Pierwszy raz użył tego tekstu w Mt 9, gdy bronił wspólnego stołu z celnikami i grzesznikami.

Teraz stosuje go do szabatu.

To pokazuje, że Ozeasz jest ważnym kluczem do teologii Mateusza.


11. Miłosierdzie nie jest przeciwieństwem świętości

Jezus nie mówi:

„albo Bóg, albo człowiek”.

Mówi:

miłosierdzie wobec człowieka należy do prawdziwej czci Boga.

Stanisław Witkowski, polski biblista, analizując Mt 9,9–13 i Mt 12,1–8, zwraca uwagę właśnie na triumf miłosierdzia nad interpretacją religii, która izoluje potrzebujących.


12. „Syn Człowieczy jest Panem szabatu”

To punkt kulminacyjny pierwszej sceny.

Jezus nie mówi tylko:

„mam inną opinię o szabacie”.

Mówi:

„Syn Człowieczy jest Panem szabatu”.

To roszczenie do wyjątkowego autorytetu.


13. Kto ustanowił szabat?

Według Tory szabat pochodzi od Boga.

Jeżeli Jezus mówi, że jest jego Panem, czytelnik musi zapytać:

jaka jest Jego relacja do Boga i do Prawa?

Mateusz konsekwentnie podnosi to pytanie.


14. Jezus nie znosi świętości szabatu

Tradycja katolicka podkreśla, że Jezus nie lekceważy szabatu.

Nadaje mu autentyczną interpretację:

dzień Boga jest dniem dobra i miłosierdzia.

Katechizm przypomina, że Jezus zachowuje świętość szabatu, ale pokazuje, że wolno i należy w nim czynić dobro.


15. Człowiek z uschłą ręką

Jezus wchodzi do synagogi.

Tam spotyka człowieka z niesprawną ręką.

Nie jest powiedziane, że jego życie jest bezpośrednio zagrożone.

Dlatego przeciwnicy mogą argumentować:

„uzdrowienie może poczekać do jutra”.


16. Pytanie nie jest neutralne

Pytają:

„Czy wolno uzdrawiać w szabat?”

Mateusz wyjaśnia, że chcą znaleźć podstawę do oskarżenia Jezusa.

To nie jest tylko akademicka debata.

Konflikt staje się osobisty.


17. Owca w dole

Jezus używa prostego przykładu.

Jeżeli człowiek ma jedną owcę i ta wpadnie w dół w szabat, będzie próbował ją uratować.

Skoro człowiek potrafi rozpoznać wartość ratowania zwierzęcia:

tym bardziej powinien rozpoznać wartość człowieka.


18. „O ileż ważniejszy jest człowiek niż owca”

To jasna hierarchia.

Nie jest to pogarda dla zwierząt.

To podkreślenie godności człowieka.


19. „Wolno w szabat dobrze czynić”

To niezwykle ważna zasada.

Nie tylko:

„wolno zrobić wyjątek”.

Ale:

dobro jest zgodne z sensem świętego dnia.

Miłosierdzie nie narusza Boga.

Miłosierdzie objawia Boga.


20. „Wyciągnij rękę”

Jezus nie wykonuje skomplikowanego rytuału.

Mówi.

Człowiek odpowiada.

Ręka zostaje przywrócona.

Znów wraca motyw:

słowo Jezusa ma moc.


21. Uzdrowienie i plan zabójstwa

Po uzdrowieniu faryzeusze naradzają się, jak zgładzić Jezusa.

Mateusz buduje dramatyczny kontrast.

Jezus:

przywraca zdrowie.

Przeciwnicy:

planują śmierć.

To pokazuje, że konflikt nie dotyczy już drobnej różnicy interpretacyjnej.


22. Nie wszyscy faryzeusze byli tacy sami

Ewangelie opisują konflikty z konkretnymi faryzeuszami.

Nie wolno przenosić ich na każdego faryzeusza ani na cały judaizm.

Nowy Testament zna również bardziej pozytywne postacie związane z tym środowiskiem.

Katechizm Kościoła katolickiego wyraźnie przypomina, że relacje Jezusa z faryzeuszami nie były wyłącznie polemiczne.


23. Jezus oddala się

Jezus dowiaduje się o planie i odchodzi.

To ważne.

Nie prowokuje śmierci przed właściwym czasem.

Ucieczka przed zagrożeniem nie oznacza braku odwagi.

Podobnie w Mt 10 Jezus pozwalał uczniom uciekać przed prześladowaniem.


24. Wielu idzie za Nim i zostaje uzdrowionych

Mimo konfliktu działalność Jezusa trwa.

Ale Jezus zakazuje rozgłaszania Jego osoby.

Dlaczego?

Mateusz odpowiada cytatem z Izajasza.


25. Sługa Pański

Mateusz przywołuje Iz 42.

To jeden z najważniejszych tekstów o Słudze Pańskim.

Bóg mówi o swoim wybranym, na którym spoczywa Jego Duch.

Czytelnik pamięta Mt 3:

  • Duch zstąpił na Jezusa,
  • Ojciec nazwał Go umiłowanym Synem.

Teraz obraz zostaje rozwinięty:

Jezus jest także Sługą.


26. Król i Sługa

Mateusz łączy pozornie przeciwne obrazy.

Jezus jest:

  • Synem Dawida,
  • Mesjaszem,
  • Panem szabatu,

a jednocześnie:

  • łagodnym Sługą.

Jego władza nie działa jak brutalna dominacja.


27. „Nie będzie się spierał ani krzyczał”

Jezus nie buduje królestwa przez:

  • agresywną propagandę,
  • polityczną przemoc,
  • wymuszanie uznania.

To ważny kontrast wobec ludzkich modeli władzy.


28. „Trzciny zgniecionej nie złamie”

To jeden z najpiękniejszych obrazów.

Trzcina już jest uszkodzona.

Łatwo byłoby ją złamać całkowicie.

Sługa tego nie robi.


29. „Knota tlejącego nie dogasi”

Knot prawie zgasł.

Pozostała odrobina ognia.

Jezus nie gasi resztki życia.

To obraz:

delikatności wobec człowieka słabego.


30. Miłosierdzie nie oznacza słabości

Sługa ostatecznie doprowadzi sprawiedliwość do zwycięstwa.

Łagodność nie oznacza rezygnacji z prawdy.

Jezus jest:

łagodny i zwycięski.


31. „W Jego imieniu narody nadzieję pokładać będą”

Mateusz ponownie poszerza perspektywę.

Misja Jezusa zaczęła się w Izraelu.

Ale nadzieja obejmie:

narody.

To przygotowuje finał Ewangelii i nakaz misyjny.


32. Opętany niewidomy i niemy

Do Jezusa zostaje przyprowadzony człowiek dotknięty bardzo poważnym zniewoleniem.

Po uwolnieniu:

  • mówi,
  • widzi.

To znak przywrócenia człowieka do pełniejszego życia.


33. Czy każda ślepota lub niemota jest demoniczna?

Nie.

Mt 9 opisywał niewidomych bez wiązania ich stanu z demonem.

Tutaj chodzi o konkretny przypadek.

Nie wolno demonizować każdej choroby neurologicznej, psychicznej czy somatycznej.


34. Tłumy pytają: „Czyż nie jest to Syn Dawida?”

„Syn Dawida” to tytuł mesjański.

Tłumy zaczynają łączyć czyny Jezusa z oczekiwaniem Mesjasza.

To moment bardzo ważny.


35. Faryzeusze odpowiadają: „Belzebub”

Zamiast rozważyć możliwość działania Boga, przeciwnicy proponują interpretację przeciwną:

„To moc złego ducha”.

To jest punkt krytyczny.


36. Kim jest Belzebub?

Nazwa ma złożoną historię.

W tradycji żydowskiej i ewangelicznej funkcjonuje jako określenie przywódcy demonów / szatana.

Nie trzeba budować skomplikowanej hierarchii demonów na podstawie samej nazwy.


37. Jezus zna ich myśli

Tak jak wcześniej w Mt 9, Jezus rozpoznaje wewnętrzne rozumowanie przeciwników.

Odpowiada logicznie.


38. Królestwo podzielone samo przeciw sobie

Jezus mówi:

jeżeli szatan wypędza szatana, niszczy własne królestwo.

Oskarżenie jest wewnętrznie niespójne.


39. Egzorcyści „synowie wasi”

Jezus wskazuje, że również inni żydowscy egzorcyści działali przeciw złym duchom.

Jeśli każdy skuteczny egzorcyzm miałby pochodzić od szatana, zarzut uderzałby także w ich własne środowisko.


40. „Jeśli Ja mocą Ducha Bożego wyrzucam złe duchy…”

To klucz.

U Mateusza Jezus mówi o:

Duchu Bożym.

Wniosek:

„przyszło do was królestwo Boże”.

Egzorcyzm nie jest tylko uwolnieniem jednej osoby.

Jest znakiem inwazji Bożego królestwa na przestrzeń zła.


41. Królestwo już przyszło

W Mt 3 i 4 słyszeliśmy:

królestwo jest blisko.

W Mt 12 Jezus mówi:

królestwo przyszło do was.

To kolejny etap objawienia.

Boże królowanie działa już w Jego czynach.


42. Silny człowiek i jego dom

Jezus używa obrazu włamania do domu silnego człowieka.

Najpierw trzeba go związać.

Dopiero potem można zabrać jego dobra.

Sens:

Jezus nie współpracuje z szatanem — Jezus go pokonuje.


43. Jezus jako silniejszy

To przypomina zapowiedź Jana Chrzciciela:

„idzie Mocniejszy ode mnie”.

W Mt 12 widać, że Jezus jest silniejszy również od mocy zła.


44. „Kto nie jest ze Mną, jest przeciwko Mnie”

Wobec Jezusa nie można pozostać całkowicie neutralnym.

Jego osoba wymaga decyzji.

To nie oznacza, że każdy człowiek na etapie poszukiwania jest automatycznie wrogiem.

Chodzi o ostateczną orientację.


45. „Kto nie zbiera ze Mną, rozprasza”

Jezus przedstawia swoją misję jako:

gromadzenie.

To ważne wobec zarzutu o działanie demoniczne.

Szatan rozprasza i niszczy.

Jezus:

  • uzdrawia,
  • przywraca,
  • gromadzi.

46. Grzech przeciw Duchowi Świętemu — kontekst

To jedno z najbardziej budzących lęk zdań Biblii.

Trzeba czytać je w kontekście.

Co właśnie zrobili przeciwnicy?

Zobaczyli działanie:

  • uwalniające człowieka,
  • przywracające wzrok i mowę,

a następnie powiedzieli:

„To pochodzi od szatana”.

Czyli nazwali:

dobro Boga — dziełem zła.


47. Czym NIE jest grzech przeciw Duchowi Świętemu?

Nie jest nim automatycznie:

  • przypadkowa zła myśl,
  • niechciane bluźniercze skojarzenie,
  • kryzys wiary,
  • wątpliwość,
  • pytanie,
  • pojedyncze przekleństwo wypowiedziane w emocjach.

Sam Jan Chrzciciel pytał w Mt 11 i nie został potępiony.


48. Czym jest?

W kontekście Mt 12 jest to świadome i uporczywe zamykanie się na działanie Boga tak głębokie, że człowiek:

nazywa światło ciemnością i dobro złem.

Katechizm Kościoła Katolickiego wyjaśnia, że Boże miłosierdzie nie ma granic.

Problem polega na tym, że człowiek może:

świadomie odrzucać miłosierdzie i przebaczenie aż do końca.


49. Dlaczego taki grzech „nie będzie odpuszczony”?

Nie dlatego, że Bóg nagle przestaje być miłosierny.

Przebaczenie wymaga, żeby człowiek pozwolił sobie je przyjąć.

Jeżeli człowiek mówi:

„Nie chcę prawdy, nie chcę przebaczenia, dobro Boga nazwę złem”

to sam zamyka drzwi.


50. Jeśli boję się, że popełniłem ten grzech?

Sam lęk, skrucha i pragnienie przebaczenia są bardzo mocnym znakiem, że człowiek:

nie znajduje się w postawie ostatecznego odrzucenia miłosierdzia.

Człowiek zatwardziały w sensie Mt 12 nie martwi się tym, że odrzucił dobro Boga.

On je świadomie nazywa złem.


51. „Słowo przeciw Synowi Człowieczemu”

Jezus rozróżnia możliwość niewłaściwego rozpoznania Jego osoby od świadomego odrzucenia działania Ducha.

Człowiek może patrzeć na Jezusa i nie od razu rozumieć, kim On jest.

To nie jest jeszcze to samo co radykalne przypisanie działania Boga złu.


52. Orygenes i tradycja patrystyczna

W tradycji Ojców Kościoła tekst Mt 12 był intensywnie dyskutowany.

Polski patrolog Waldemar Turek analizował interpretację tego fragmentu u Orygenesa.

To pokazuje, że pytanie:

„Co dokładnie znaczy grzech przeciw Duchowi?”

nie jest nowym problemem.

Kościół rozważa je od pierwszych wieków.


53. Drzewo i owoc

Jezus wraca do obrazu znanego z Mt 7.

Drzewo poznaje się po owocu.

To odnosi się również do interpretacji Jego czynów.

Skoro owocem jest:

  • uwolnienie,
  • uzdrowienie,
  • przywrócenie człowieka,

jak można nazwać źródło tego działania demonicznym?


54. „Plemię żmijowe”

To bardzo ostry język prorocki.

Nie jest wzorem codziennego obrażania rozmówców.

Jezus diagnozuje głęboką przewrotność sposobu interpretowania dobra.


55. „Z obfitości serca mówią usta”

Słowa nie są neutralne.

Czasem ujawniają:

stan serca.

To nie znaczy, że każde nieprzemyślane słowo w pełni definiuje człowieka.

Ale utrwalony sposób mówienia odsłania wewnętrzne nastawienie.


56. Dobre i złe skarby serca

Jezus używa obrazu magazynu.

Człowiek wyciąga z wnętrza to, czym je napełnia.

To bardzo praktyczne.

Jeśli stale karmimy:

  • pogardę,
  • gniew,
  • kłamstwo,

z czasem będą wychodzić w słowach.


57. „Z każdego bezużytecznego słowa…”

To brzmi surowo.

Greckie argos może oznaczać słowo:

  • próżne,
  • bezowocne,
  • nieodpowiedzialne.

Jezus podkreśla moralną wagę mowy.

Nie chodzi o obsesyjne analizowanie każdego żartu.

Chodzi o odpowiedzialność za język.


58. Słowa mogą usprawiedliwiać albo potępiać

Nie chodzi o zbawienie przez poprawną retorykę.

Słowa są jednym z owoców serca.

Pokazują, komu i czemu człowiek ufa.


59. Uczeni i faryzeusze proszą o znak

To może dziwić.

Przecież właśnie widzieli znak.

Dlaczego proszą o kolejny?

To pokazuje:

problemem nie zawsze jest brak dowodów.

Czasem człowiek mówi:

„jeszcze jeden znak i uwierzę”

ale każdą kolejną odpowiedź potrafi zinterpretować na nowo.


60. Jezus odmawia religijnego spektaklu

Tak samo jak w Mt 4.

Diabeł chciał spektakularnego znaku ze świątyni.

Jezus odmówił.

Teraz przeciwnicy chcą znaku na żądanie.

Jezus ponownie odmawia.

Bóg nie jest wykonawcą demonstracji dla ludzkiej ciekawości.


61. „Pokolenie przewrotne i wiarołomne”

Język jest prorocki.

„Wiarołomność” nawiązuje do biblijnego obrazu niewierności przymierzu.

Nie chodzi tylko o brak intelektualnej zgody.

Chodzi o relacyjną niewierność wobec Boga.


62. Znak Jonasza

Jezus mówi:

zostanie wam dany znak Jonasza.

Następnie interpretuje go poprzez:

  • trzy dni i trzy noce,
  • pobyt Syna Człowieczego „w łonie ziemi”.

Mateusz wyraźnie wiąże znak z:

śmiercią i zmartwychwstaniem Jezusa.


63. „Trzy dni i trzy noce” a chronologia Wielkiego Piątku i niedzieli

To często zadawane pytanie.

Semicki sposób liczenia czasu może obejmować części dni jako dni.

Nie trzeba rozumieć tego jako dokładnych 72 godzin.

W tradycji biblijnej określenia „po trzech dniach” i „trzeciego dnia” mogą odnosić się do tego samego okresu obejmującego części trzech dni kalendarzowych.


64. Jonasz i Niniwa

Mieszkańcy Niniwy odpowiedzieli na przepowiadanie Jonasza:

nawróceniem.

Jezus mówi:

„tu jest coś więcej niż Jonasz”.

Skoro poganie odpowiedzieli na słabszy znak, odpowiedzialność słuchaczy Jezusa jest większa.


65. Królowa Południa

Chodzi o królową Saby, która przybyła do Salomona, aby słuchać jego mądrości.

Jezus mówi:

„tu jest coś więcej niż Salomon”.

Ponownie stawia swoją osobę ponad wielką postacią historii Izraela.


66. Jezus większy niż świątynia, Jonasz i Salomon

Mt 12 zawiera niezwykłą sekwencję.

Jezus jest:

  • większy niż świątynia,
  • większy niż Jonasz,
  • większy niż Salomon,
  • Panem szabatu.

To jeden z najmocniejszych rozdziałów dla chrystologii Mateusza.


67. Powrót ducha nieczystego

Jezus opowiada obraz człowieka uwolnionego od ducha nieczystego.

Duch odchodzi.

Potem wraca.

Znajduje „dom”:

  • pusty,
  • uporządkowany,
  • gotowy.

I przyprowadza innych.


68. Samo „pozbycie się zła” nie wystarcza

To bardzo ważna duchowa lekcja.

Można usunąć:

  • zły nawyk,
  • grzech,
  • destrukcyjną relację.

Ale jeśli życie pozostaje:

puste,

problem może wrócić.

Chrześcijaństwo nie polega tylko na:

„czego nie robić”.

Potrzeba:

napełnienia życia dobrem i obecnością Boga.


69. „Ostatni stan gorszy niż pierwszy”

To ostrzeżenie przed pozorną reformą bez głębokiej przemiany.

Człowiek może posprzątać zewnętrznie, ale nie oddać serca Bogu.


70. „Tak będzie z tym przewrotnym pokoleniem”

Przypowieść ma także wymiar zbiorowy.

Nie jest tylko instrukcją demonologiczną.

Jezus komentuje reakcję współczesnego Mu pokolenia.

Doświadczyło działania Boga, ale nie odpowiedziało trwałym nawróceniem.


71. Matka i bracia Jezusa

Na końcu przychodzą:

  • Matka Jezusa,
  • Jego „bracia”.

Chcą z Nim rozmawiać.

Tekst staje się ważny w dyskusjach o rodzinie Jezusa i wieczystym dziewictwie Maryi.


72. Co oznacza „bracia Jezusa”?

Greckie:

ἀδελφοί — adelphoi

najczęściej oznacza braci, ale w biblijnym i semickim sposobie mówienia może oznaczać także szerszych krewnych lub członków bliskiej grupy rodzinnej.

Katolicka tradycja nie interpretuje tych osób jako biologicznych dzieci Maryi.


73. Czy sam Mt 12 rozstrzyga tę kwestię?

Nie.

Trzeba czytać go w świetle:

  • całego Nowego Testamentu,
  • języka biblijnego,
  • tradycji wczesnego Kościoła.

Sam termin nie rozwiązuje wszystkich pytań genealogicznych.


74. „Któż jest moją matką i którzy są moimi braćmi?”

To może zabrzmieć jak odrzucenie Maryi.

Ale Jezus nie mówi:

„moja matka jest nieważna”.

Zmienia kryterium przynależności.


75. Nowa rodzina Jezusa

Wskazuje na uczniów.

Mówi:

prawdziwa rodzina królestwa powstaje przez pełnienie woli Ojca.

Nie jest to negacja więzi biologicznych.

To ich przekroczenie.


76. Maryja jako uczennica

W katolickiej interpretacji ten tekst nie pomniejsza Maryi.

Przeciwnie.

Maryja jest właśnie osobą, która w sposób szczególny:

pełni wolę Boga.

Jej wielkość nie polega wyłącznie na biologicznym macierzyństwie, ale także na wierze i posłuszeństwie.


77. „Bratem, siostrą i matką”

Jezus tworzy nowy obraz wspólnoty.

Kościół nie jest tylko organizacją.

Ma być:

rodziną opartą na wspólnej relacji z Ojcem.


Ważne słowa greckie — Mt 12

1. σάββατον — sabbaton

Znaczenie: szabat.

Słowo pochodzi z hebrajskiego šabbāt — odpoczynek / zaprzestanie.


2. ἔλεος — eleos

Znaczenie: miłosierdzie.

Klucz do sporów o grzeszników i szabat.


3. κύριος — kyrios

Znaczenie: Pan.

Jezus jest nazwany / przedstawiony jako Pan szabatu.


4. πνεῦμα — pneuma

Znaczenie: duch.

W rozdziale oznacza zarówno Ducha Bożego, jak i duchy nieczyste zależnie od kontekstu.


5. βλασφημία — blasphēmia

Znaczenie: bluźnierstwo, zniesławienie, obraźliwe mówienie przeciw temu, co święte.


6. καρπός — karpos

Znaczenie: owoc.

Ponownie pojawia się jako obraz rzeczywistej jakości życia.


7. σημεῖον — sēmeion

Znaczenie: znak.

Nie tylko cud, ale wydarzenie wskazujące na głębszą rzeczywistość Boga.


8. μετάνοια — metanoia

Znaczenie: nawrócenie.

Niniwa jest przykładem odpowiedzi na wezwanie proroka.


9. ἀδελφός — adelphos

Znaczenie: brat; zależnie od kontekstu także bliski krewny / członek wspólnoty.


Klucz do Biblii — Mt 12

1. Kto mówi?

Głównie Jezus.

Mówią także:

  • faryzeusze,
  • tłumy,
  • uczeni w Piśmie,
  • osoby przekazujące wiadomość o rodzinie Jezusa.

2. Do kogo?

Jezus mówi do:

  • przeciwników religijnych,
  • tłumów,
  • uczniów.

3. W jakiej sytuacji?

Konflikt wokół osoby Jezusa szybko narasta.

Jego czyny stają się coraz bardziej jednoznacznym znakiem królestwa, a jednocześnie powodują coraz ostrzejszy sprzeciw.

4. Co wydarzyło się wcześniej?

Mt 11 zakończył się zaproszeniem do odpoczynku w Jezusie.

Mt 12 pokazuje konflikt o szabat — dzień odpoczynku.

5. Jaki to gatunek?

Narracja sporów i cudów połączona z:

  • cytatami ze Starego Testamentu,
  • argumentacją rabiniczną,
  • przysłowiami,
  • wypowiedzią prorocką,
  • zapowiedzią Paschy.

6. Co oznaczało dla pierwszych odbiorców?

Jezus nie jest przeciwnikiem Prawa.

Jest jego autorytatywnym interpretatorem.

Jego osoba przewyższa:

  • świątynię,
  • Jonasza,
  • Salomona.

Jego działanie mocą Ducha oznacza nadejście królestwa Boga.

7. Co mówi o Bogu?

Bóg:

  • chce miłosierdzia,
  • pragnie dobra człowieka,
  • działa przez Ducha,
  • objawia Mesjasza jako łagodnego Sługę,
  • daje znaki prowadzące do nawrócenia,
  • zaprasza do rodziny tych, którzy pełnią Jego wolę.

8. Co mówi o człowieku?

Człowiek:

  • może religijnie uzasadniać brak miłosierdzia,
  • może zobaczyć dobro i nazwać je złem,
  • odpowiada za swoje słowa,
  • potrzebuje nawrócenia,
  • nie powinien szukać wyłącznie spektakularnych znaków,
  • potrzebuje napełnić życie dobrem,
  • staje się bliski Jezusowi przez pełnienie woli Ojca.

Niezbędnik Biblijny — Mt 12

Ludzie i grupy

Jezus

Pan szabatu, Sługa Pański, Syn Człowieczy, Syn Dawida, ktoś większy niż Jonasz i Salomon.

Uczniowie

Głodni, zrywający kłosy w szabat.

Faryzeusze

W rozdziale występują głównie jako przeciwnicy Jezusa i krytycy Jego interpretacji szabatu i egzorcyzmów.

Człowiek z uschłą ręką

Uzdrowiony w szabat.

Opętany niewidomy i niemy

Uwolniony przez Jezusa.

Uczeni w Piśmie

Domagają się znaku.

Matka i bracia Jezusa

Pojawiają się w zakończeniu rozdziału.


Miejsca

Pola zbożowe

Miejsce pierwszego sporu o szabat.

Synagoga

Miejsce uzdrowienia człowieka z uschłą ręką.

Niniwa

Miasto znane z Księgi Jonasza, którego mieszkańcy odpowiedzieli na wezwanie proroka.

Południe / Saba

Kierunek związany z królową Saby i Salomonem.


Religia i zwyczaje

Szabat

Siódmy dzień tygodnia, znak przymierza i dzień odpoczynku.

Świątynia

Centrum kultu Izraela.

Egzorcyzm

Uwolnienie od złego ducha.

Znak

W Biblii cud może być znakiem wskazującym na działanie Boga, ale nie jest sztuczką na życzenie.


Słownik

Szabat — święty dzień odpoczynku Izraela.
Miłosierdzie — dobroć Boga wyrażająca się w konkretnym działaniu wobec potrzebującego.
Sługa Pański — postać z Izajasza, przez którą Mateusz interpretuje misję Jezusa.
Belzebub — określenie przywódcy złych duchów.
Bluźnierstwo przeciw Duchowi — uporczywe i świadome odrzucanie działania Boga oraz Jego miłosierdzia.
Znak Jonasza — u Mateusza szczególnie zapowiedź śmierci i zmartwychwstania Jezusa.
Prawdziwa rodzina Jezusa — ci, którzy pełnią wolę Ojca.


Oś rozdziału

szabat i głód uczniów

miłosierdzie ponad bezlitosną interpretacją

Jezus Panem szabatu

uzdrowienie w szabat

plan zabicia Jezusa

łagodny Sługa z Izajasza

uwolnienie opętanego

oskarżenie o Belzebuba

Duch Boży i nadejście królestwa

ostrzeżenie przed zatwardziałością

znak Jonasza

nowa rodzina pełniąca wolę Ojca


MOST MIĘDZY TESTAMENTAMI

1 Sm 21

Dawid spożywa chleby związane z sanktuarium.

Jezus wykorzystuje tę historię w sporze o interpretację Prawa wobec ludzkiej potrzeby.

Oz 6,6

„Miłosierdzia chcę…”

To po raz drugi w Mateuszu klucz do rozumienia religii.

Iz 42

Jezus zostaje przedstawiony jako:

  • wybrany Sługa,
  • napełniony Duchem,
  • łagodny,
  • niosący nadzieję narodom.

Jonasz

Niniwa nawraca się na słowo proroka.

Jezus jest kimś większym niż Jonasz.

Salomon

Królowa Saby szuka mądrości Salomona.

Jezus mówi:

„tu jest coś więcej niż Salomon”.


CO MÓWI BÓG W TEKŚCIE?

Najbardziej przejmujące przesłanie Mt 12 brzmi:

Nie używaj Boga przeciwko człowiekowi.

Szabat jest święty.

Prawo jest święte.

Świątynia jest święta.

Ale Jezus pokazuje, że prawdziwa świętość Boga objawia się w:

  • miłosierdziu,
  • uzdrowieniu,
  • przywracaniu,
  • uwalnianiu.

Druga wielka prawda:

Nie zamykaj się na dobro tylko dlatego, że przyszło w sposób, którego nie przewidziałeś.


TRUDNE PYTANIE 1

Czy Jezus łamał szabat?

W interpretacji katolickiej — nie.

Jezus nie odrzuca świętości szabatu.

Pokazuje jego autentyczny sens i działa z wyjątkowym autorytetem jako Pan szabatu.


TRUDNE PYTANIE 2

Czy faryzeusze wymyślili złe zasady szabatu?

To zbyt proste.

Interpretowanie zakazu pracy było konieczne.

Problem w konkretnej polemice Mt 12 polega na takiej interpretacji, która pomija:

miłosierdzie i dobro człowieka.


TRUDNE PYTANIE 3

Czy chrześcijanie powinni dziś zachowywać sobotę jako szabat?

Kościół katolicki rozróżnia żydowski szabat i chrześcijańską niedzielę.

Niedziela jest dniem Zmartwychwstania i w Chrystusie wypełnia duchową prawdę szabatu.

Nie oznacza to pogardy wobec żydowskiego szabatu.


TRUDNE PYTANIE 4

Czy Jezus naprawdę jest „większy niż świątynia”?

Tak.

To jedno z Jego najbardziej niezwykłych roszczeń w rozdziale.

Świątynia była miejscem szczególnej obecności Boga.

Jezus wskazuje na siebie jako rzeczywistość większą.


TRUDNE PYTANIE 5

Czy grzech przeciw Duchowi Świętemu to jeden konkretny czyn?

Najlepiej rozumieć go jako postawę świadomego i uporczywego zamknięcia na rozpoznane działanie Boga.

W Mt 12 jego bezpośrednim kontekstem jest przypisywanie dzieła Ducha złemu duchowi.


TRUDNE PYTANIE 6

Czy Bóg nie chce przebaczyć tego grzechu?

Nie.

Katechizm mówi jasno:

nie ma granic Bożego miłosierdzia.

Problemem jest człowiek, który świadomie odmawia przyjęcia miłosierdzia poprzez nawrócenie.


TRUDNE PYTANIE 7

Jeśli boję się, że popełniłem grzech przeciw Duchowi Świętemu, czy mam być przerażony?

Sam fakt:

  • żalu,
  • lęku,
  • pragnienia przebaczenia,
  • szukania Boga

nie pasuje do postawy zatwardziałego odrzucenia miłosierdzia opisanej w Mt 12.

W razie realnego ciężaru sumienia właściwą drogą jest rozmowa ze spowiednikiem, nie obsesyjne samodiagnozowanie się.


TRUDNE PYTANIE 8

Czy „trzy dni i trzy noce” oznaczają dokładnie 72 godziny?

Niekoniecznie.

Semicki sposób liczenia czasu pozwala zaliczać części dnia do określonego okresu.

Mateusz używa obrazu Jonasza jako zapowiedzi Paschy Jezusa.


TRUDNE PYTANIE 9

Czy człowiek uwolniony od zła może znowu upaść?

Tak.

Mt 12 ostrzega, że samo „posprzątanie” nie wystarczy.

Potrzeba nowej treści życia:

  • relacji z Bogiem,
  • dobra,
  • wspólnoty,
  • prawdy.

TRUDNE PYTANIE 10

Czy „bracia Jezusa” dowodzą, że Maryja miała inne dzieci?

Nie jest to jedyna możliwa interpretacja greckiego adelphoi w biblijnym kontekście.

Katolicka tradycja od starożytności wyznaje wieczyste dziewictwo Maryi i rozumie „braci” jako krewnych Jezusa, nie jako innych biologicznych synów Maryi.


Co mówią polscy bibliści?

Ks. Antoni Paciorek

Komentarz Paciorka do Mt 1–13 należy do podstawowych polskich opracowań tego fragmentu Ewangelii.

W Mt 12 szczególnie ważne są trzy linie:

  • autorytet Jezusa wobec szabatu,
  • chrystologiczne znaczenie cytatu o Słudze,
  • narastająca polaryzacja odpowiedzi na Jezusa.

Cały rozdział pokazuje, że pytania o Prawo i cuda ostatecznie prowadzą do pytania o tożsamość Jezusa.

Ks. Stanisław Witkowski

W artykule „Triumf miłosierdzia nad ofiarą (Mt 9,9–13; 12,1–8)” Witkowski zwraca uwagę, że oba spory — o ucztę z grzesznikami i o szabat — Jezus interpretuje przez Oz 6,6.

Podstawowym kryterium wobec człowieka potrzebującego jest:

miłosierdzie.

Religijna interpretacja, która staje się bezlitosna i izoluje człowieka, rozmija się z zamysłem Boga objawionego jako miłosierny.

Ks. Jan Kanty Pytel

W polskiej refleksji nad Mt 12,31–32 Pytel zwraca uwagę na chrystologiczny kontekst grzechu przeciw Duchowi.

Człowiek może początkowo nie rozpoznać w Jezusie pełni Jego tożsamości.

Szczególnie poważna staje się jednak sytuacja, gdy wobec Jego:

  • życia,
  • nauczania,
  • cudów,
  • egzorcyzmów

człowiek świadomie przeczy działaniu Ducha.

Waldemar Turek

Turek analizuje rozumienie Mt 12,31–32 u Orygenesa.

To ważne świadectwo tego, że problem „grzechu nieodpuszczalnego” był przedmiotem poważnej refleksji Kościoła już w starożytności.

Nie powinien być redukowany do lękowego pytania:

„Czy przypadkiem powiedziałem jedno złe zdanie?”


TRADYCJA KATOLICKA

Szabat

Katechizm Kościoła Katolickiego przypomina, że Jezus:

  • szanuje świętość szabatu,
  • z autorytetem interpretuje jego sens,
  • wskazuje, że jest to dzień dobra i miłosierdzia.

Dla chrześcijan niedziela — dzień Zmartwychwstania — wypełnia duchową prawdę szabatu.

Jezus i Izrael

Kościół przestrzega przed uproszczeniem konfliktów Jezusa do schematu:

„Jezus przeciw wszystkim Żydom”.

Spory odbywają się wewnątrz świata Izraela.

Relacje Jezusa z faryzeuszami nie były wyłącznie wrogie.

Grzech przeciw Duchowi Świętemu

KKK 1864 wyjaśnia:

Boże miłosierdzie nie ma granic.

Nieodpuszczalność wynika z dobrowolnej odmowy:

  • nawrócenia,
  • przyjęcia przebaczenia,
  • przyjęcia zbawienia oferowanego przez Ducha.

Maryja i rodzina Jezusa

Katolicka tradycja widzi Maryję jako najpełniejszy przykład człowieka, który:

pełni wolę Ojca.

Dlatego zakończenie Mt 12 nie pomniejsza Maryi, lecz pokazuje głębsze źródło jej wielkości.


Najczęstsze błędne odczytania Mt 12

„Jezus nie szanował szabatu”

Nie.

Spór dotyczy autentycznego rozumienia szabatu.

„Prawo jest złe, miłosierdzie dobre”

Nie.

Miłosierdzie jest prawdziwym wypełnieniem Bożego zamysłu.

„Faryzeusze byli po prostu złymi ludźmi”

To uproszczenie.

Mt 12 opisuje konkretny konflikt.

„Grzech przeciw Duchowi to przypadkowe bluźniercze słowo”

Nie.

Kontekst wskazuje na głębokie i uporczywe odrzucenie rozpoznanego działania Boga.

„Bóg ma jeden grzech, którego nie chce przebaczyć”

Nie.

Problem leży po stronie człowieka odrzucającego miłosierdzie.

„Cuda zmuszają człowieka do wiary”

Nie.

Ci sami ludzie mogą zobaczyć cud i nazwać go dziełem zła.

„Znak Jonasza oznacza matematycznie 72 godziny”

Nie musi.

„Wystarczy pozbyć się złych rzeczy z życia”

Nie.

Puste życie potrzebuje napełnienia dobrem.

„Bracia Jezusa automatycznie oznaczają dzieci Maryi”

Nie.

Termin wymaga szerszego kontekstu językowego i tradycyjnego.

„Jezus odrzuca swoją Matkę”

Nie.

Rozszerza pojęcie rodziny o wszystkich pełniących wolę Ojca.


Co Mt 12 mówi o Bogu?

Bóg:

  • ustanawia odpoczynek dla dobra człowieka,
  • chce miłosierdzia,
  • pragnie uzdrawiać i przywracać,
  • działa przez Ducha,
  • posyła łagodnego Sługę,
  • daje człowiekowi znaki,
  • wzywa do nawrócenia,
  • tworzy rodzinę ludzi pełniących Jego wolę.

Co Mt 12 mówi o człowieku?

Człowiek:

  • może uczynić z religii ciężar,
  • może postawić przepis ponad miłosierdziem,
  • może świadomie wypaczyć interpretację dobra,
  • odpowiada za swoje słowa,
  • może ciągle żądać znaków i nadal nie wierzyć,
  • potrzebuje trwałej przemiany, a nie pustego „posprzątania”,
  • może należeć do rodziny Jezusa przez pełnienie woli Ojca.

Co warto zobaczyć w tym rozdziale?

  1. Spór o szabat jest sporem o interpretację Prawa, nie o to, czy Prawo jest ważne.
  2. Miłosierdzie jest kluczem do prawdziwej religii.
  3. Jezus stawia siebie ponad świątynią.
  4. Jezus nazywa siebie Panem szabatu.
  5. Dobro człowieka jest zgodne z sensem świętego dnia.
  6. Jezus uzdrawia, a przeciwnicy planują śmierć — to dramatyczny kontrast.
  7. Mateusz interpretuje Jezusa jako łagodnego Sługę z Iz 42.
  8. Sługa nie łamie trzciny nadłamanej.
  9. Jezus działa mocą Ducha Bożego.
  10. Egzorcyzmy są znakiem nadejścia królestwa.
  11. Jezus jest silniejszy od mocy zła.
  12. Grzech przeciw Duchowi trzeba czytać w kontekście świadomego nazywania dobra złem.
  13. Boże miłosierdzie nie ma granic, ale człowiek może je odrzucać.
  14. Słowa ujawniają stan serca.
  15. Jezus nie zgadza się na znaki wykonywane dla religijnego spektaklu.
  16. Znakiem Jonasza jest przede wszystkim Pascha Jezusa.
  17. Jezus jest większy niż Jonasz i Salomon.
  18. Samo usunięcie zła nie wystarcza — życie trzeba napełnić dobrem.
  19. Prawdziwa rodzina Jezusa powstaje przez pełnienie woli Ojca.
  20. Cały rozdział zmusza do decyzji: jak interpretuję działanie Jezusa?

Jedno zdanie, które warto zabrać z Mt 12

Najgroźniejsza religijna ślepota zaczyna się wtedy, gdy bardziej bronimy własnego schematu niż szukamy prawdy, miłosierdzia i realnych owoców działania Boga.


Do osobistego zatrzymania

Mt 12 stawia bardzo niewygodne pytania.

1. Czy kiedykolwiek używam zasad przeciwko człowiekowi?

Zasady są potrzebne.

Ale Jezus pyta:

Czy pamiętam, po co Bóg je daje?

2. Czy potrafię rozpoznać dobro, jeśli pojawia się poza moim schematem?

Przeciwnicy Jezusa widzieli:

  • uzdrowienie,
  • uwolnienie,
  • przywrócenie człowieka.

A jednak powiedzieli:

„to zło”.

To ogromne ostrzeżenie.

3. Czy moje życie jest tylko „posprzątane”, czy naprawdę napełnione?

Można czegoś przestać.

Ale czym wypełniam powstałe miejsce?

  • modlitwą?
  • dobrymi relacjami?
  • służbą?
  • Słowem?
  • Eucharystią?
  • prawdą?

4. Czy jestem tylko „blisko Jezusa”, czy pełnię wolę Ojca?

Jezus tworzy rodzinę nie przez metrykę.

Tworzy ją przez:

uczniostwo.


Jak wyjaśnić Mt 12 komuś w dwóch minutach?

Mt 12 pokazuje, jak bardzo narasta konflikt wokół Jezusa.

Najpierw uczniowie zrywają kłosy w szabat, bo są głodni. Faryzeusze zarzucają im naruszenie Prawa. Jezus odpowiada słowami proroka Ozeasza: Bóg chce miłosierdzia. Mówi też, że Syn Człowieczy jest Panem szabatu.

Za chwilę uzdrawia w szabat człowieka z niesprawną ręką. Pokazuje, że święty dzień jest dniem czynienia dobra.

Mateusz następnie cytuje Izajasza i przedstawia Jezusa jako łagodnego Sługę, który nie łamie nadłamanej trzciny.

Potem Jezus uwalnia opętanego. Tłumy zaczynają pytać, czy jest Synem Dawida. Faryzeusze twierdzą jednak, że działa mocą Belzebuba.

Jezus pokazuje, że to absurd: szatan nie niszczyłby własnego królestwa. Jeśli Jezus wyrzuca demony mocą Ducha Boga, oznacza to, że królestwo Boże naprawdę przyszło.

W tym kontekście mówi o grzechu przeciw Duchowi Świętemu. Nie chodzi o przypadkową złą myśl. Chodzi o radykalne zamknięcie się na Boże dobro i uporczywe nazywanie go złem.

Na końcu Jezus mówi o znaku Jonasza — zapowiedzi swojej śmierci i zmartwychwstania — oraz o nowej rodzinie.

Prawdziwie bliscy Jezusowi są ci, którzy:

pełnią wolę Ojca.


Co wydarzy się w Mt 13?

Mt 12 pokazał coraz większą polaryzację.

Jedni pytają:

„Czy to Syn Dawida?”

Inni mówią:

„działa mocą Belzebuba”.

W Mt 13 Jezus zacznie nauczać w:

przypowieściach.

Pojawią się:

  • siewca,
  • cztery rodzaje gleby,
  • chwast między pszenicą,
  • ziarnko gorczycy,
  • zaczyn,
  • skarb ukryty w roli,
  • drogocenna perła,
  • sieć.

Rozdział odpowie na pytanie:

Dlaczego królestwo Boga przyszło, a świat nadal nie wygląda jak całkowicie przemieniony?

I dlaczego jedni słyszą słowo Jezusa i wydają owoc, a inni nie?


Źródła

  1. Biblia Tysiąclecia, Pallottinum — Ewangelia według św. Mateusza 12.
  2. Antoni Paciorek, Ewangelia według świętego Mateusza. Rozdziały 1–13, Nowy Komentarz Biblijny NT I/1, Edycja Świętego Pawła.
  3. Józef Homerski, Ewangelia według św. Mateusza. Wstęp – przekład z oryginału – komentarz, Pallottinum.
  4. Zdzisław Żywica, Ewangelia według Świętego Mateusza. Rozdziały 1–13. Wstęp, przekład z oryginału, komentarz, Biblia Impulsy NT 1/1.
  5. Stanisław Witkowski, „Triumf miłosierdzia nad ofiarą (Mt 9,9–13; 12,1–8)”, Ruch Biblijny i Liturgiczny 70/2 (2017).
  6. Waldemar Turek, „Grzech przeciwko Duchowi Świętemu (Mt 12,31–32) w «De principiis» Orygenesa”, Vox Patrum 32 (1997).
  7. Katechizm Kościoła Katolickiego, szczególnie: 574–575; 1864; 2168–2176.
  8. Jan Chryzostom, Homilie na Ewangelię według św. Mateusza, homilie dotyczące Mt 12, polski przekład i opracowanie pod red. ks. Arkadiusza Barona.
  9. Odsyłacze biblijne: Rdz 2; Wj 20; Pwt 5; 1 Sm 21; Oz 6,6; Iz 42; Jon 1–4; 1 Krl 10; Mt 9; Mt 11; Mt 13.

Uwaga redakcyjna do źródeł

Najważniejszym polskim komentarzem wykorzystywanym w tym cyklu pozostaje komentarz ks. Antoniego Paciorka do Mt 1–13. W kwestii szabatu dodatkowo szczególnie pomocne jest opracowanie Stanisława Witkowskiego, a w kwestii grzechu przeciw Duchowi Świętemu — Katechizm Kościoła Katolickiego oraz polskie studia patrystyczne.

Źródło tekstu Biblii Tysiąclecia

Do czytania rozdziału korzystaj z legalnego wydania Biblii Tysiąclecia (Pallottinum) albo oficjalnie udostępnionego tekstu. W opracowaniu nie przepisano całego chronionego przekładu, lecz użyto siglów, krótkich sformułowań i omówienia.


Następny rozdział

Mt 13 — przypowieść o siewcy, sens przypowieści, chwast, ziarnko gorczycy, zaczyn, skarb, perła, sieć i odrzucenie Jezusa w Nazarecie.

Podstawa tekstowa: Biblia Tysiąclecia — Pallottinum. Cytaty podajemy w skrócie, wraz z sygnaturami — pełny tekst rozdziału warto przeczytać w wydaniu Biblii.