Ewangelia według św. Łukasza 16 — nieuczciwy rządca, mamona, wierność i bogacz z Łazarzem

Zasada projektu: wszystkie dosłowne cytaty biblijne użyte w tym opracowaniu zostały sprawdzone wyłącznie w biblia.pl — Biblia Tysiąclecia, wydanie V. Pozostały tekst jest komentarzem, parafrazą i objaśnieniem.

Łk 16 — w 60 sekund

Łk 15 mówił: Bóg odzyskuje zagubionego. Łk 16 pyta: co zrobisz z tym, co Bóg ci powierzył? Jezus opowiada historię: nieuczciwego rządcy. Człowiek ten źle zarządza majątkiem swojego pana. Pan żąda rozliczenia, a rządca rozumie, że jego czas na stanowisku się kończy. Zmniejsza więc długi ludzi wobec pana, aby po utracie pracy znaleźć u nich pomoc.

I pada zdanie, które łatwo źle odczytać: pan chwali rządcę. Nie za oszustwo. Biblia Tysiąclecia wyjaśnia wprost: pochwalona jest jego obrotność i przezorność. Jezus pyta uczniów: skoro ludzie tego świata potrafią tak energicznie zabezpieczyć swoją doczesną przyszłość, to dlaczego uczniowie bywają ospali w sprawach wiecznych?

Następnie Jezus przechodzi do pieniędzy. Używa słowa: Mamona. Pieniądz może być narzędziem dobra, ale bardzo łatwo staje się panem. Dlatego Jezus uczy: używaj pieniędzy do dobra, a nie ludzi do zdobywania pieniędzy. Pieniądz staje się też próbą wierności. Kto jest wierny w małym, ten pokazuje, że można mu zaufać także w większych sprawach.

I wreszcie: nie można służyć Bogu i Mamonie. Potem faryzeusze, opisani jako chciwi na pieniądze, wyśmiewają Jezusa. On odpowiada: Bóg zna serce. Wizerunek przed ludźmi nie wystarczy. Następnie Jezus mówi o Prawie, Prorokach i królestwie Boga. Nowy etap historii zbawienia nie oznacza wyrzucenia moralnego Prawa. Pokazuje to także na przykładzie małżeństwa.

Rozdział kończy się jedną z najmocniejszych historii Łukasza: bogacz i Łazarz. Bogacz żyje w luksusie. Łazarz leży przy jego bramie, głodny i pokryty wrzodami. Bogacz nie jest opisany jako bandyta. Jego dramatem jest: obojętność. Ma cierpiącego człowieka dosłownie przy własnej bramie, ale żyje tak, jakby go nie było.

Po śmierci sytuacja się odwraca. Łazarz znajduje pociechę przy Abrahamie, a bogacz cierpi. Kiedy bogacz prosi o znak dla swoich braci, Abraham odpowiada: mają Mojżesza i Proroków. Czyli: już wiedzą, czego Bóg oczekuje. Nie potrzeba paranormalnego widowiska, żeby wiedzieć, że trzeba kochać Boga i widzieć ubogiego.

Końcowa myśl jest bardzo mocna: jeśli ktoś nie słucha słowa Boga, nawet cud nie musi go przekonać.

Podział Łk 16

Łk 16,1–8

Obrotny, lecz nieuczciwy rządca.

Łk 16,9–13

Dobry użytek z pieniądza, wierność i Bóg kontra Mamona.

Łk 16,14–15

Chciwość i pozorna sprawiedliwość.

Łk 16,16–17

Prawo, Prorocy i królestwo Boga.

Łk 16,18

Nierozerwalność małżeństwa.

Łk 16,19–31

Bogacz i ubogi Łazarz.

Na język ludzki

Łk 16 mówi: pieniądze są dobrym sługą i fatalnym panem. Nie chodzi o to, żeby demonizować zarabianie, oszczędzanie czy planowanie. Chodzi o pytanie: kto kogo posiada? Ty pieniądze? Czy pieniądze ciebie? Jezus nie potępia roztropności. Wręcz przeciwnie — pierwsza przypowieść pokazuje, że trzeba myśleć o przyszłości. Ale uczeń ma być: roztropny i uczciwy.

I druga wielka myśl: nie wystarczy nie robić ludziom krzywdy. Można zgrzeszyć także: zaniedbaniem. Bogacz nie bije Łazarza. On go po prostu: nie widzi.

POZIOM 1 — MUSISZ WIEDZIEĆ

1. Rządca

Greckie: οἰκονόμος — oikonomos oznacza: zarządcę / administratora. Od tego słowa pochodzi: ekonomia.

2. Zarządca nie jest właścicielem

To fundamentalny obraz chrześcijański.

To, co masz:

pieniądze,
czas,
zdrowie,
wiedzę,
możliwości,

jest: powierzone.

3. „Zdaj sprawę z zarządzania”

To zdanie ma wymiar: praktyczny i eschatologiczny. Każde zarządzanie kiedyś się kończy.

4. Rządca naprawdę postąpił nieuczciwie

Biblia Tysiąclecia nazywa go: nieuczciwym. Nie trzeba go wybielać.

5. Dlaczego więc zostaje pochwalony?

BT wyjaśnia: nie za nieuczciwość, lecz za obrotność. Jezus bierze z negatywnego bohatera: jedną cechę wartą naśladowania — przezorność.

6. „Synowie tego świata”

To ludzie skoncentrowani na: rzeczywistości doczesnej.

7. „Synowie światłości”

To: uczniowie Boga. Jezus mówi w praktyce: ludzie potrafią bardzo serio traktować sprawy doczesne — czy wy równie serio traktujecie wieczność?

8. Mamona

Aramejskie tło: מָמוֹנָא — mamona oznacza: majątek / pieniądz / dobra.

9. „Niegodziwa mamona”

Nie znaczy: każdy pieniądz jest zły. BT wyjaśnia, że pieniądz łatwo staje się przedmiotem przywiązania i może być źle używany.

10. Dobry użytek z pieniędzy

Jezus mówi: używaj dóbr do czynienia dobra. To wielka zasada.

11. Nie kupujesz sobie nieba

Jałmużna nie jest: łapówką dla Boga. Zbawienie jest: łaską. Hojność jest: owocem nawrócenia.

12. Wierność w małym

Jezus pokazuje: charakter objawia się także w małych sprawach. Mała kwota. Małe rozliczenie. Małe zobowiązanie.

13. Wierność

Greckie: πιστός — pistos oznacza: wierny / godny zaufania.

14. „Cudze dobro”

BT interpretuje dobra materialne jako: powierzone i przemijające. Teologicznie jesteśmy: szafarzami.

15. „Prawdziwe dobro”

Ostatecznie chodzi o: dobra królestwa i życie z Bogiem.

16. Nie można służyć dwom panom

To nie jest tylko: trudne. Jezus mówi: niemożliwe. Bo obaj panowie chcą: pierwszego miejsca.

17. Jak rozpoznać służbę Mamonie?

Gdy pieniądz zaczyna decydować:

co jest moralne,
czy pomogę,
czy skłamię,
czy zdradzę,
czy zrezygnuję z Boga.

18. Faryzeusze i chciwość

Nie wolno powiedzieć: „wszyscy faryzeusze byli chciwi”. Tekst krytykuje: konkretną postawę.

19. Bóg zna serce

Religijny wizerunek: nie wystarcza.

20. Królestwo i Prawo

Nowy etap historii zbawienia nie oznacza: anulowania moralności. BT zaznacza, że chodzi o: Prawo moralne.

21. „Każdy gwałtem się wdziera”

BT dopuszcza także tłumaczenie: „usiłuje”. To tekst trudny. Sens ogólny: królestwo domaga się zdecydowanej odpowiedzi.

22. Małżeństwo

Łk 16,18 pokazuje: radykalną powagę więzi małżeńskiej.

Nie jest to jednak cały katolicki traktat o:

separacji,
nieważności,
winie moralnej.

23. Nie używaj tego wersetu jako pałki

Pełna ocena sytuacji małżeńskiej wymaga: całej nauki Kościoła.

BOGACZ I ŁAZARZ

24. Tylko ubogi ma imię

Bogacz: bezimienny. Ubogi: Łazarz. To literacko bardzo mocne.

25. Łazarz

Hebrajskie: אֶלְעָזָר — Elʿazar znaczy: „Bóg pomaga”.

26. Purpura i bisior

To znaki: bardzo wysokiego statusu.

27. Bogacz ucztuje codziennie

Nie chodzi o: jeden wystawny obiad. To: styl życia.

28. Łazarz leży przy bramie

Kluczowe: bogacz nie może powiedzieć, że bieda była daleko. Jest: pod jego drzwiami.

29. Grzech bogacza

Tekst nie mówi, że: kradł. Nie mówi, że: bił Łazarza. Jego dramat: żył dla siebie.

30. Grzech zaniedbania

To jedna z największych lekcji Łk 16. Nie tylko pytanie: „co złego zrobiłem?” Ale: „jakiego dobra nie zrobiłem?”

31. Psy

Langkammer wskazuje dwie możliwości:

lizanie ran mogło przynosić ulgę,
albo pogłębiać poniżenie.

Najważniejszy jest: kontrast nędzy.

32. Śmierć odwraca role

Łazarz: zostaje pocieszony. Bogacz: cierpi.

33. „Łono Abrahama”

To obraz: bliskości, bezpieczeństwa i udziału w uczcie zbawionych. Nie: mapa geograficzna nieba.

34. Hades / Otchłań

Greckie: ᾅδης — Hadēs to: kraina umarłych. W przypowieści bogacz doświadcza: męki.

35. Przypowieść nie jest podręcznikiem fizyki zaświatów

Ale mówi jasno: wybory życia mają wieczne konsekwencje.

36. Bogacz zna Łazarza po imieniu

To bardzo ważne. Nie może powiedzieć: „nie wiedziałem, kto to był”.

37. Nadal chce go „posłać”

Najpierw z wodą. Potem do braci. To może sugerować: nawet po śmierci nadal patrzy na niego z pozycji człowieka uprzywilejowanego.

38. Abraham nazywa bogacza „synem”

To pokazuje: samo pochodzenie religijne nie wystarcza.

39. Wielka przepaść

Obraz podkreśla: po śmierci czas decyzji jest zakończony.

40. Pięciu braci

Bogacz chce: ostrzeżenia nadzwyczajnego.

41. „Mają Mojżesza i Proroków”

Czyli: mają słowo Boga.

42. Pismo jasno mówi o ubogich

Nie ma wymówki: „nie wiedziałem”.

43. Cud nie produkuje automatycznie wiary

Końcowa myśl: zatwardziałe serce potrafi odrzucić nawet zmartwychwstanie.

POZIOM 2 — WARTO WIEDZIEĆ

44. Łk 15 i 16 świetnie się łączą

Łk 15: ojciec otwiera dom i urządza ucztę odzyskanemu synowi. Łk 16: bogacz nie otwiera bramy ubogiemu.

45. Łk 14 też przygotowuje Łk 16

Łk 14: zapraszaj ubogich na ucztę. Łk 16: bogacz tego nie robi.

46. Uczta może być obrazem zbawienia albo egoizmu

To zależy: kto siedzi przy stole i kto zostaje pod bramą.

47. Langkammer nazywa pieniądz próbą ucznia

Dobra ziemskie są: testem zarządzania.

48. Bóg jest właścicielem

Uczeń: szafarzem.

49. Roztropność nie wyklucza świętości

Chrześcijanin nie ma być: naiwny. Ma być: uczciwy i roztropny.

50. Bogactwo może zaślepić

Langkammer mocno podkreśla: dobrobyt może prowadzić do znieczulicy na biedę i cierpienie.

51. Relacja do Boga i relacja do bliźniego są połączone

Nie można naprawdę: służyć Bogu i jednocześnie: ignorować cierpiącego człowieka.

52. Zmartwychwstanie Jezusa jest cieniem końcowej puenty

Chrześcijański czytelnik słyszy: nawet gdy ktoś powstanie z martwych… To prowadzi: ku Paschalnemu finałowi Ewangelii.

POZIOM 3 — GŁĘBIEJ

53. Łk 16 jest rozdziałem o zarządzaniu

Rządca: formalnie zarządza majątkiem. Bogacz: faktycznie też jest zarządcą dóbr. Obaj: muszą zdać sprawę.

54. Zaniechanie też jest zarządzaniem

Bogacz nic: „złego” wobec Łazarza nie robi. Ale robi: nic. I to wystarcza, by ujawnić serce.

55. Współczesna duchowość potrzebuje rachunku sumienia z zaniedbania

Nie tylko:

czy ukradłem?
czy skłamałem?
czy skrzywdziłem?

Także: kogo mogłem zobaczyć, ale nie zobaczyłem?

56. Brama jest symbolem możliwości

Bogacz miał: realną możliwość pomocy.

57. Im bliżej Łazarz, tym większa odpowiedzialność

Nie odpowiadasz za: cały świat w taki sam sposób. Ale odpowiadasz szczególnie za: dobro, które realnie możesz zrobić.

58. Pieniądz jest duchowo niebezpieczny nie tylko przez zachłanność

Także przez: znieczulicę.

59. Mamona daje fałszywą obietnicę nieśmiertelności

„Będę zabezpieczony”. „Nic mi nie grozi”. Łk 12 i 16 mówią: to złudzenie.

60. Prawdziwa wolność finansowa

Nie tylko: „mam wystarczająco”. Ale: „potrafię dać”.

61. Słowo Boga jest wystarczająco konkretne

Nie potrzeba: wizji z zaświatów,

żeby wiedzieć, że:

ubogi ma godność,
sprawiedliwość ma znaczenie,
pieniądz nie jest Bogiem.

62. Wiara nie jest kwestią ilości dowodów

Czasem problemem nie jest: brak danych. Problemem: serce, które nie chce słuchać.

Klucz do Biblii — Łk 16

Co mówi o Bogu?

Bóg:

jest prawdziwym właścicielem,
zna serce,
rozlicza zarządzanie,
daje prawdziwe dobra,
troszczy się o ubogiego,
przemawia przez Pismo.

Co mówi o uczniu?

Uczeń:

jest zarządcą,
ma być roztropny,
ma być wierny,
ma dobrze używać pieniędzy,
nie może służyć Mamonie,
ma widzieć potrzebującego.

Co mówi o pieniądzach?

Są: narzędziem i próbą. Nie: panem.

Co mówi o sądzie?

Życie: ma wieczne konsekwencje.

Niezbędnik Biblijny — Łk 16

Rządca

Administrator cudzego majątku.

Mamona

Aramejskie określenie majątku i pieniądza.

Faryzeusze

Żydowski ruch religijny. Krytyka dotyczy konkretnej postawy, nie całego judaizmu.

Prawo i Prorocy

Klasyczne określenie Pisma Izraela.

Łazarz

Imię od Elʿazar — „Bóg pomaga”.

Łono Abrahama

Obraz szczęścia zbawionych.

Hades

Kraina umarłych w biblijnym języku.

Most między Testamentami

Pwt 15 — troska o ubogiego.
Pwt 24 — ochrona słabych.
Ps 49 — złudzenie bogactwa.
Prz 19 — pomoc ubogiemu.
Iz 58 — kult i głodny.
Am 5–6 — luksus i znieczulica.
Mi 6 — sprawiedliwość i miłosierdzie.
Mt 6,24 — Bóg i Mamona.
Łk 6 — błogosławieni ubodzy, biada bogaczom.
Łk 12 — bogacz ze spichlerzami.
Łk 14 — zapraszaj ubogich.
Łk 15 — uczta miłosierdzia.
Łk 19 — Zacheusz jako kontrprzykład bogacza zamkniętego w sobie.
1 Tm 6 — bogactwo, hojność i nadzieja.
Jk 2 — bogaty i ubogi.
Jk 5 — ostrzeżenie wobec bogaczy.
1 J 3–4 — miłość Boga i konkretna miłość brata.

Tradycja katolicka

1. Powszechne przeznaczenie dóbr

Kościół uznaje własność prywatną, ale uczy: dobra mają także wymiar społeczny.

2. Grzech zaniedbania

Łk 16 jest wręcz podręcznikowym tekstem: „zgrzeszyłem zaniedbaniem”.

3. Jałmużna

Nie kupuje zbawienia. Jest: owocem miłości.

4. Preferencyjna miłość ubogich

Nie znaczy: nienawiści do bogatych. Znaczy: szczególną troskę o człowieka słabego.

5. Małżeństwo

Łk 16,18 przypomina: nierozerwalność. Pełną naukę należy jednak czytać w świetle: całego Pisma i Tradycji Kościoła.

6. Życie po śmierci

Kościół wyznaje: sąd szczegółowy i życie wieczne. Przypowieść wskazuje: że śmierć nie kończy odpowiedzialności moralnej.

Co mówi Hugolin Langkammer OFM?

1. Rządca jest naprawdę niesprawiedliwy

Komentator nie wybiela: jego działania.

2. Pochwała dotyczy przezorności

Klucz: zadbał o przyszłość, póki miał czas.

3. Dobra są powierzone

Bóg: właściciel. Uczeń: szafarz.

4. Pieniądze są sprawdzianem

Wierność w małym pokazuje: czy można powierzyć człowiekowi więcej.

5. Mamona jest dobrem „obcym”

Przemijającym i powierzonym.

6. Bogacz i Łazarz są kulminacją krytyki chciwości

Langkammer podkreśla: bogactwo może zaślepić na cierpienie.

7. Bogacz żył dla siebie

Nie trzeba robić z niego: aktywnego prześladowcy. Jego tragedią jest: egoizm i znieczulica.

8. Łazarz = „Bóg pomaga”

To znaczenie imienia: podkreśla ostateczną pomoc Boga.

9. Relacja wertykalna i horyzontalna

Nie da się oddzielić: Boga od bliźniego.

10. Mojżesz i Prorocy

Zatwardziałości niekoniecznie pomoże: nawet cud.

Biblia Tysiąclecia — ważne przypisy

Łk 16,8

BT jasno mówi:

pochwalona jest obrotność, nie nieuczciwość.

Łk 16,9

Mamona jest „niegodziwa”, bo:

łatwo się do niej przywiązać i źle jej używać.

Łk 16,11

Wierność Bogu oznacza:

brak niewolniczego przywiązania do dóbr.

Łk 16,12

Pieniądz jest:

próbą człowieka.

Łk 16,16

BT dopuszcza:

„usiłuje”.

Łk 16,17

Chodzi o:

Prawo moralne.

Łk 16,31

BT przypomina, że:

sam nadzwyczajny znak nie gwarantuje wiary.

Trudne pytania

Czy Jezus pochwala oszustwo?

Nie.

Czy pieniądze są złe?

Nie.

Problemem jest: służenie im.

Czy jałmużna kupuje zbawienie?

Nie.

Czy bogaty człowiek może być zbawiony?

Tak.

Zacheusz pokazuje, że możliwe jest: nawrócone używanie majątku.

Czy bieda automatycznie zbawia?

Nie.

Czy bogacz jest potępiony tylko dlatego, że był bogaty?

Nie.

Najbardziej widoczny problem: obojętność na Łazarza.

Czy Łk 16 daje mapę piekła?

Nie.

Daje: poważną naukę o sądzie.

Czy zmarli powinni przychodzić do nas ze znakami?

Tekst mówi odwrotnie: masz słuchać słowa Boga.

Czy cud zawsze prowadzi do wiary?

Nie.

Częste błędne odczytania

„Jezus chwali oszustwo.” — Nie.
„Cel uświęca środki.” — Nie.
„Pieniądze są z natury złe.” — Nie.
„Jałmużna kupuje niebo.” — Nie.
„Mała nieuczciwość nie ma znaczenia.” — Ma.
„Można służyć Bogu i pieniądzom równocześnie.” — Nie.
„Bogactwo jest dowodem Bożej aprobaty.” — Nie.
„Królestwo usuwa moralne Prawo.” — Nie.
„Bogacz jest potępiony wyłącznie za posiadanie.” — Nie.
„Łazarz jest zbawiony wyłącznie za biedę.” — Uproszczenie.
„Grzech zaniedbania jest mało ważny.” — Nie.
„Łono Abrahama to mapa nieba.” — Nie.
„Wielki cud automatycznie daje wiarę.” — Nie.
„Słowo Boga nie wystarcza.” — Nie.

Jak czytać Łk 16 osobiście?

Z czego dziś musiałbym zdać sprawę z zarządzania?
Czy jestem uczciwy w małych kwotach?
Czy pieniądze są narzędziem czy panem?
Czy potrafię użyć dóbr do realnej pomocy?
Kto jest moim Łazarzem?
Jakie dobro zaniedbałem?
Czy mój styl życia pozostawia miejsce na hojność?
Czy szukam cudów zamiast robić to, co już wiem z Ewangelii?
Czy widzę cierpienie blisko siebie?
Czy buduję bezpieczeństwo przede wszystkim na Bogu czy na majątku?

Jak wyjaśnić Łk 16 komuś innemu?

Wersja 30 sekund

Łk 16 mówi o odpowiedzialności za dobra. Jezus nie chwali oszustwa nieuczciwego rządcy, lecz jego roztropność i to, że serio potraktował swoją przyszłość. Uczeń ma równie poważnie traktować wieczność i wiernie zarządzać pieniędzmi. Nie można służyć Bogu i Mamonie. Na końcu bogacz codziennie ucztuje, podczas gdy Łazarz leży głodny przy jego bramie. Problemem bogacza jest znieczulica. Po śmierci sytuacja się odwraca, a Abraham mówi, że ludzie już mają Mojżesza i Proroków — nie potrzebują kolejnego cudu, żeby wiedzieć, że Bóg oczekuje miłości i sprawiedliwości.

Wersja 2 minuty

Pierwsza przypowieść Łk 16 jest trudna, bo jej bohaterem jest nieuczciwy rządca. Został rozliczony i wie, że straci stanowisko, dlatego działa bardzo szybko, zmniejszając długi ludzi wobec pana. Pan go chwali, ale Biblia Tysiąclecia jasno tłumaczy: nie za nieuczciwość, tylko za obrotność. Jezus mówi uczniom: bądźcie równie zdecydowani w sprawach wiecznych.

Potem Jezus wyjaśnia, że pieniądze są próbą wierności. Jeśli człowiek jest nieuczciwy w małych rzeczach, pokazuje coś głębszego o swoim sercu. Nie można służyć Bogu i Mamonie, bo obaj chcą pierwszego miejsca. Ostatnia przypowieść pokazuje skutki złej relacji do dóbr. Bogacz żyje w luksusie, a Łazarz leży przy jego bramie. Bogacz nie jest opisany jako brutalny przestępca. Po prostu żyje dla siebie i nie widzi potrzebującego. Po śmierci Łazarz zostaje pocieszony, a bogacz cierpi. Kiedy prosi o cud dla swoich braci, Abraham mówi: mają Mojżesza i Proroków. Bo problemem nie zawsze jest brak informacji. Czasem problemem jest serce, które nie chce słuchać. Dlatego nawet zmartwychwstanie nie musi przekonać człowieka zamkniętego na Boga.

16 rzeczy do zapamiętania

Jesteśmy zarządcami, nie absolutnymi właścicielami.
Każde zarządzanie zostanie rozliczone.
Jezus nie pochwala nieuczciwości.
Pochwala przezorność.
Pieniądze są narzędziem.
Pieniądze są próbą charakteru.
Wierność w małym ma znaczenie.
Nie można służyć Bogu i Mamonie.
Bóg zna serce.
Królestwo nie usuwa moralności.
Małżeństwo jest poważnym przymierzem.
Bogactwo może zaślepiać.
Zaniedbanie też jest grzechem.
Łazarz leży bardzo blisko.
Pismo jasno mówi o miłosierdziu.
Cud nie zastąpi słuchania Boga.

Jedno zdanie

Łk 16 pokazuje, że człowiek jest zarządcą dóbr Boga, pieniądz jest próbą jego wierności, Mamona nigdy nie może zająć miejsca Boga, a życie zamknięte w bogactwie i obojętne na „Łazarza przy bramie” może doprowadzić do utraty tego, co naprawdę ma wartość wieczną.

Pytania do refleksji

Czy traktuję swoje dobra jak własność absolutną czy powierzenie?
Czy jestem wierny w małych sprawach?
Czy pieniądz nie decyduje o mojej moralności?
Czy potrafię oddać część tego, co mam?
Czy widzę ludzi potrzebujących blisko mnie?
Czy umiem rozpoznać grzech zaniedbania?
Czy Bóg ma pierwsze miejsce w decyzjach finansowych?
Czy szukam znaków zamiast słuchać Pisma?
Czy mój styl życia zostawia miejsce dla miłosierdzia?
Gdyby dziś skończyło się moje zarządzanie, co byłoby moim „prawdziwym dobrem”?

Cytaty biblijne użyte w opracowaniu

Brzmienie wszystkich krótkich cytatów zostało sprawdzone wyłącznie w: https://biblia.pl/czytaj/Lk/16/ Pełny chroniony tekst rozdziału nie został przedrukowany. Wykorzystano wyłącznie krótkie fragmenty, sigla i parafrazy.

Źródła komentarza

Biblia Tysiąclecia

Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu, Biblia Tysiąclecia, wydanie V, Pallottinum. Tekst i przypisy weryfikowane w: biblia.pl — Łk 16

Hugolin Langkammer OFM

Hugolin Langkammer OFM, Ewangelia według św. Łukasza. Tłumaczenie, wstęp i komentarz, Biblia Lubelska, Lublin 2005.

W opracowaniu wykorzystano szczególnie jego uwagi dotyczące:

struktury przypowieści o niesprawiedliwym zarządcy;
pochwały przezorności, a nie niesprawiedliwości;
eschatologicznego sensu przygotowania przyszłości;
wierności ucznia jako zarządcy;
dóbr ziemskich jako powierzonych;
Mamony i prawdziwego dobra;
chciwości i pozornej sprawiedliwości;
trwałości wymagań moralnych;
przypowieści o bogaczu i Łazarzu;
imienia Łazarz — „Bóg pomaga”;
kontrastu między bogaczem i ubogim;
bogactwa, które może zaślepić na cierpienie;
relacji do Boga i bliźniego;
konieczności słuchania Mojżesza i Proroków;
zatwardziałości, której nawet cud nie musi przełamać.

Ostatni klucz do Łk 16

Zapamiętaj ruch rozdziału: zarządca → rozliczenie → mało czasu → roztropność → użyj dóbr dobrze → wierność w małym → Bóg albo Mamona → Bóg zna serce → Prawo nadal ma znaczenie → bogacz ucztuje → Łazarz leży u bramy → śmierć → odwrócenie → Mojżesz i Prorocy → nawet cud nie zastąpi słuchania. Jeśli masz zapamiętać tylko trzy myśli: Nie jesteś absolutnym właścicielem — jesteś zarządcą.

Nie możesz służyć jednocześnie Bogu i Mamonie.

Uważaj, żeby twój Łazarz nie leżał tuż przy twojej bramie, podczas gdy ty go już nie widzisz.

Podstawa tekstowa: Biblia Tysiąclecia — Pallottinum. Cytaty podajemy w skrócie, wraz z sygnaturami — pełny tekst rozdziału warto przeczytać w wydaniu Biblii.